Vì sao bà bầu cần tiêm phòng uốn ván?

03:12 20/01/2018

Không tiêm ngừa uốn ván khi mang thai lại sinh nở tại nhà, dùng dao lam cắt rốn, 1 bé sơ sinh người Chăm đã bỏ bú, sốt cao, tím tái, co giật.

Tại bệnh viện, bác sĩ xác định bệnh nhi bị nhiễm uốn ván, toan chuyển nặng. Được biết, mẹ của cháu bé, một sản phụ ở Sóc Trăng, trong quá trình mang thai đã không lần nào đi chích ngừa uốn ván. Khi sinh bé, người thân đã gọi bà mụ vườn đến đỡ đẻ. Cậu bé chào đời hoàn toàn khỏe mạnh, bà mụ vườn đã dùng dao lam để cắt rốn và “bôi một chất bột màu trắng lên rốn để sát trùng”.

BS Phan Tú Quí, Trưởng khoa Hồi sức tích cực và chống độc Sơ sinh bệnh viện Bệnh nhiệt đới cho biết: “Tình trạng uốn ván sơ sinh đang gia tăng nhanh trong thời gian gần đây. Năm 2012 bệnh viện đã tiếp nhận, điều trị thành công cho 12 bé.”

BS Quí nhận định, đây là hệ quả từ việc trong quá trình mang thai người mẹ không đi chích ngừa uốn ván. Mặt khác, do thiếu hiểu biết và làm theo kinh nghiệm nên hiện nay nhiều mụ vườn vẫn dùng dao lam, kéo sắt, lách tre nứa… để cắt rốn khiến nguy cơ uốn ván của trẻ tăng cao.

Uốn ván là bệnh nguy hiểm ở trẻ với nguy cơ tử vong từ 20% đến 40%. Dù bệnh nằm trong chương trình tiêm chủng mở rộng nhưng nhiều bà mẹ mang thai, trẻ mới sinh vẫn chưa chích ngừa.

Các bác sĩ khuyến cáo, phụ nữ (có thai hoặc không có thai) đang độ tuổi sinh đẻ, chưa từng được tạo miễn dịch với biến độc tố uốn ván cần được tiêm chủng để bảo vệ chính họ và cả trẻ sơ sinh.

Tổng số lần tiêm phòng uốn ván là 5 lần, sau 5 lần có tiêm nhắc lại hay không còn tùy thuộc vào thai nghén sau cách mũi cuối cùng bao lâu.

Với những phụ nữ trước đây chưa được tiêm thì thời gian biểu để tiêm 5 liều phòng uốn ván như sau:

- Liều đầu tiên biến độc tố uốn ván ở lần khám thai đầu tiên, hoặc trong khi có thai càng sớm càng tốt.

- Liều thứ 2 sau liều thứ nhất ít nhất 4 tuần.

- Liều thứ 3 ít nhất 6 tuần sau liều thứ 2.

- Hai liều cuối cùng được tiêm ít nhất một năm sau hoặc trong kỳ thai nghén sau.

Sách chuẩn quốc gia ở nước ta quy định về tiêm phòng uốn ván cho bà bầu như sau:

1. Thai phụ hoàn toàn chưa được tiêm phòng uốn ván thì hẹn tiêm 2 mũi cách nhau ít nhất 1 tháng và trước sinh ít nhất 15 ngày. Nếu thai phụ đến đăng ký sớm thì tiêm mũi đầu vào tháng thứ 4 hoặc 5 và mũi thứ hai sau đó 1 tháng.

2. Thai phụ đã tiêm phòng uốn ván đủ 2 mũi hoặc mới chỉ tiêm 1 mũi trước đây thì hẹn tiêm 1 mũi vào tháng thứ 4 hoặc thứ 5.

3. Thai phụ khi còn nhỏ đã được tiêm chủng mở rộng 3 mũi bạch hầu, ho gà, uốn ván thì tiêm thêm 1 mũi vào tháng thứ 4 hoặc thứ 5.

4. Thai phụ đã được tiêm phòng 3-4 mũi uốn ván từ trước, lần tiêm cuối cùng đã trên 1 năm thì tiêm thêm 1 mũi nhắc lại.

5. Thai phụ đã được tiêm 5 mũi uốn ván. Không cần tiêm bổ sung, vì với 5 mũi khả năng bảo vệ trên 95%. Nhưng nếu mũi thứ 5 đã trên 10 năm thì nên tiêm nhắc lại.

Như vậy, dù đã tiêm 4-5 mũi từ trước thì lần có thai sau đã quá 1 năm vẫn cần tiêm nhắc lại.